رژیم کارنیور یا گوشت‌خواری چیست؟

در سال‌های اخیر، رژیم‌های کم‌کربوهیدرات و پرپروتئین توجه بسیاری از افراد را به خود جلب کرده‌اند. در این میان رژیم کارنیور یا همان رژیم گوشت‌خواری، یکی از بحث‌برانگیزترین الگوهای غذایی است که طرفداران آن ادعا می‌کنند با حذف کامل کربوهیدرات‌ها و تمرکز بر مصرف غذاهای حیوانی، می‌توانند کاهش وزن سریع، کنترل بهتر قند خون و افزایش انرژی را تجربه کنند.

این رژیم بر پایه مصرف گوشت، تخم‌مرغ و برخی محصولات حیوانی است و تمام مواد غذایی گیاهی مانند میوه‌ها، سبزیجات و غلات را کنار می‌گذارد. بسیاری از افراد این الگوی غذایی را به عنوان نسخه‌ای سخت‌گیرانه‌تر از رژیم کتوژنیک معرفی می‌کنند؛ زیرا فرد با ورود به حالت کتوز با رژیم گوشت خواری به استفاده از چربی به‌عنوان منبع اصلی انرژی هدایت می‌شود.

در عین حال، متخصصان تغذیه نسبت به عوارض بلند مدت رژیم کارنیور بر کلیه‌ها، سلامت روده و تعادل مواد مغذی بدن هشدار می‌دهند. بنابراین پیش از شروع این رژیم، لازم است شناخت کاملی از اصول آن، فواید احتمالی و خطرات احتمالی داشته باشیم.

در این صفحه، رژیم کارنیور را از نگاه علمی و تخصصی بررسی می‌کنیم تا بدانید این رژیم برای چه افرادی می‌تواند مفید باشد و چه کسانی نباید سراغ آن بروند.

رژیم کارنیور چیست و بر چه اصولی استوار است؟

رژیم کارنیور یک رژیم غذایی بسیار محدودکننده است که تقریباً تمام دریافت غذایی فرد را به منابع حیوانی اختصاص می‌دهد. به عبارت دیگر، فرد تنها مجاز به مصرف گوشت قرمز، مرغ، ماهی، تخم‌مرغ، برخی لبنیات پرچرب و در مواردی استخوان و آبگوشت است. در این رژیم هیچ‌گونه نان، برنج، سبزیجات، میوه، حبوبات یا مغزها مصرف نمی‌شود.

هدف طرفداران این رژیم، کاهش التهاب، تنظیم قند خون، ساده‌سازی انتخاب‌های غذایی و رسیدن به کاهش وزن سریع با رژیم گوشت خواری است. با حذف کربوهیدرات، بدن برای تأمین انرژی به سوزاندن چربی ذخیره‌شده روی می‌آورد و به همین دلیل کاهش وزن معمولاً به سرعت اتفاق می‌افتد.

همچنین بخوانید : رژیم دش (DASH)؛ بهترین رژیم برای کاهش فشار خون

مکانیزم عملکرد رژیم کارنیور در بدن

زمانی که مصرف کربوهیدرات به صفر نزدیک می‌شود، سطح انسولین کاهش می‌یابد و بدن وارد فاز سوزاندن چربی می‌شود. این فرآیند به‌تدریج منجر به ورود به حالت کتوز با رژیم گوشت خواری می‌گردد. در این وضعیت، کتون‌ها به‌عنوان سوخت اصلی مغز و عضلات مورد استفاده قرار می‌گیرند.

همین مکانیسم است که باعث می‌شود بسیاری از افراد کاهش اشتها، ثبات انرژی و کاهش وزن را تجربه کنند.

فواید رژیم کارنیور در کنترل قند خون

یکی از ادعاهای مهم درباره این رژیم، کمک به تنظیم قند خون است. حذف کامل قند و نشاسته باعث می‌شود نوسانات قند خون به حداقل برسد. در نتیجه:

 آیا رژیم کارنیور مناسب افراد با مقاومت انسولینی است؟

برای برخی افراد که دچار مقاومت انسولینی یا پیش‌دیابت هستند، کاهش چشمگیر کربوهیدرات ممکن است به بهبود پاسخ انسولینی کمک کند. با این حال، اجرای این رژیم بدون نظارت متخصص می‌تواند خطرناک باشد، به‌ویژه در بیماران دیابتی که دارو مصرف می‌کنند.

غذاهای حیوانی مجاز در رژیم کارنیور

در این رژیم معمولاً مصرف این دسته مواد غذایی مجاز است:

منابع پروتئینی

گوشت قرمز
ماهی و مرغ
دل و جگر
تخم‌مرغ

چربی‌های حیوانی

کره
پی
روغن حیوانی

برخی نسخه‌ها اجازه مصرف لبنیات پرچرب را نیز می‌دهند؛ اما به طور کلی تمام غذاهای گیاهی ممنوع هستن

کاهش وزن سریع با رژیم گوشت خواری

بسیاری از افراد گزارش می‌کنند که با شروع رژیم کارنیور، در مدت کوتاهی وزن قابل توجهی از دست می‌دهند. این اتفاق به دلایل زیر رخ می‌دهد:

دلایل علمی کاهش وزن در رژیم کارنیور

کاهش انسولین و ذخیره چربی
کاهش اشتها به‌دلیل مصرف پروتئین بالا
حذف کامل غذاهای پرکالری فرآوری‌شده
کاهش آب بدن در مراحل اولیه

به همین دلیل، برخی افراد این رژیم را به عنوان روشی برای کاهش وزن سریع انتخاب می‌کنند. با این حال، کاهش وزن سریع همیشه به معنای سالم بودن نیست و باید از منظر پزشکی بررسی شود.

همچنین بخوانید :قرص فت فست چیست؟

خطرات و عوارض بلند مدت رژیم کارنیور بر کلیه‌ها

یکی از نگرانی‌های اصلی متخصصان تغذیه، تأثیر این رژیم بر کلیه‌هاست. مصرف بالای پروتئین در بلندمدت ممکن است:

افزایش فشار کاری کلیه
افزایش دفع کلسیم
ریسک سنگ کلیه
کاهش عملکرد کلیوی در افراد مستعد

افراد با سابقه مشکلات کلیوی یا فشار خون باید پیش از شروع این رژیم با متخصص تغذیه مشورت کنند.

سایر عوارض احتمالی رژیم کارنیور

کاهش دریافت فیبر و مواد آنتی‌اکسیدانی
یبوست و مشکلات گوارشی
کمبود ویتامین‌های محلول در آب
بالا رفتن کلسترول در برخی افراد
اختلالات خلقی ناشی از حذف کربوهیدرات

همچنین رعایت این رژیم در طولانی‌مدت ممکن است برای سبک زندگی عادی دشوار باشد.

بهترین نگاه علمی به رژیم کارنیور؛ چه کسی مناسب است؟

اگر بخواهیم واقع‌بینانه نگاه کنیم، رژیم کارنیور ممکن است برای برخی افراد در دوره‌های کوتاه‌مدت با هدف کاهش وزن یا کاهش التهاب مفید باشد؛ اما برای استفاده طولانی‌مدت و بدون نظارت تخصصی توصیه نمی‌شود.

به‌ویژه زنان باردار، نوجوانان، سالمندان و بیماران قلبی باید از اجرای خودسرانه این رژیم پرهیز کنند.

فواید رژیم کارنیور در کنترل قند خون؛ واقعیت یا اغراق؟

برخی مطالعات نشان می‌دهند حذف کربوهیدرات می‌تواند قند خون را تثبیت کند؛ اما باید توجه داشت که رژیم‌های متعادل‌تر مانند مدیترانه‌ای یا DASH نیز همین اثر را با ایمنی بیشتر ایجاد می‌کنند.

مقایسه کوتاه رژیم کارنیور با رژیم‌های متعادل‌تر

در حالی که رژیم کارنیور محدودکننده است، رژیم‌های علمیِ مبتنی بر تنوع غذایی، ریسک کمتری برای کمبود مواد مغذی دارند و برای سلامت طولانی‌مدت مناسب‌تر هستند.

بهترین انتخاب همیشه رژیمی است که متناسب با شرایط بدنی، سبک زندگی و وضعیت پزشکی شما طراحی شود.

جمع‌بندی

رژیم کارنیور یک رژیم بسیار کم‌کربوهیدرات و کاملاً حیوان‌محور است که می‌تواند به کاهش وزن سریع و در برخی افراد به کنترل قند خون کمک کند. اما در مقابل، احتمال بروز عوارض بلند مدت بر کلیه‌ها، سیستم گوارش و تعادل مواد مغذی بدن نیز وجود دارد.

اگر به فکر شروع این رژیم هستید، حتماً پیش از آن با متخصص تغذیه مشورت کنید تا بر اساس وضعیت سلامتی شما، مناسب‌ترین انتخاب انجام شود.

اگر به دنبال رژیم غذایی سالم، ایمن و علمی متناسب با شرایط بدنی خود هستید،
برای دریافت بهترین برنامه تغذیه اختصاصی با دکتر محدثه آقاسی مشاوره بگیرید.
(انکر تکس: دکتر محدثه آقاسی)

سؤالات متداول درباره رژیم کارنیور